Maatschappelijke discussie wetsvoorstel: Kind, draagmoederschap en afstamming

Inleiding

In oktober 2026 zal in de Tweede Kamer het wetsvoorstel: kind, draagmoederschap en afstamming, worden behandeld. In aanloop naar deze behandeling zijn hier in de media verschillende stukken over verschenen. Hieronder wordt kort het wetsvoorstel samengevat, en verwezen naar een aantal publicaties van zowel voor- als tegenstanders. 

Wat houdt het wetsvoorstel in?

Ga je een draagmoederschapstraject in? Het nieuwe wetsvoorstel verplicht de wensouders, de draagmoeder en eventuele donorouders om vóór de zwangerschap de volgende stappen te zetten:

• Een zwangerschap counsellingstraject te volgen.
• Een familierechtadvocaat in te schakelen.
   

Deze beide professionals begeleiden je in het maken van waardige en weloverwogen keuzes voor, tijdens en na het proces. De afspraken worden vastgelegd in een draagmoederovereenkomst. 

Een rechter beoordeelt het voorbereidende traject en de overeenkomst voor een zwangerschap. Als de rechter positief oordeelt, zijn de wensouders direct na de geboorte de juridisch ouders met gezag.

Regels voor een traject in het buitenland

Doorloop je het traject in het buitenland? Dan wordt jouw juridisch ouderschap in Nederland pas automatisch erkend vanaf de geboorte als een buitenlandse rechter de overdracht van het ouderschap en gezag heeft getoetst. 

Is dat niet het geval, dan volgt er geen automatische erkenning van het juridisch ouderschap en moet er na de geboorte eerst een oordeel van een Nederlandse rechter komen.

Wat verandert er voor jou vergeleken met nu?

• Geen verplichting vooraf: Onder de huidige wetgeving is psychosociale counseling en juridische begeleiding door een advocaat vooraf niet verplicht, maar wordt in de praktijk wel ten sterkste aangeraden. 
• Toetsing achteraf: Voor de overdracht van het juridisch ouderschap van de draagmoeder naar de wensouder(s) is een juridische procedure met een oordeel van een rechter nodig. Het beoordelen van het draagmoederschapstraject vindt nu achteraf (na de geboorte) plaats. 

De maatschappelijke discussie over het wetsvoorstel

Over het wetsvoorstel klinken in de media zowel zorgen als positieve geluiden:

• Tegenstanders geven aan dat door het wetsvoorstel draagmoederschap makkelijker wordt en dat de wens van de wensouders (te) centraal staat en er voorbij wordt gegaan aan goede bescherming van een draagmoeder en het belang van het kind.
• Voorstanders vinden het heel belangrijk dat de wetgeving er komt, omdat dit kinderen en draagmoeders beter zal beschermen en meer duidelijkheid biedt over juridisch ouderschap en het gezag. 

Om inzicht te geven in de verschillende argumenten, hebben we een aantal publicaties op een rij gezet. Dit overzicht is niet uitputtend, maar biedt een inkijk in het maatschappelijk debat rond draagmoederschap en het wetsvoorstel.

Kritische geluiden en zorgen (tegenstanders/kanttekeningen):

• Dreigen we dezelfde misstappen te maken bij draagmoeders als met afstandsmoeders? - NPO radio 1 (05 juli 2026)
• Twee CDA’ers in debat over stelling: Draagmoederschap schuurt met het belang van het kind - Nederlands dagblad (25 maart 2026) alleen te lezen na aanmelding voor nieuwsbrief 
• Rechters slaan alarm: ‘Draagmoederschap dreigt het nieuwe adoptieschandaal te worden - voor abonnees van de Volkskrant (24 maart 2026)

Positieve geluiden en de roep om regels (voorstanders):

• Draagmoeders snakken naar duidelijke regels - de Volkskrant (25 juli 2026)

Debatten en verdieping (neutraal/breder overleg):

• Draagmoederschapswet kan beter: 'Wensouders en draagmoeder moeten samenkomen'- Omroep Brabant (14 juli 2026) 
• Column: De standpunten van het symposium weerlegd op de website van Zwanger Voor Een Ander (2 juni 2026) 
• Symposium van 27 mei 2026: Wet draagmoederschap: nieuwe kaders, nieuwe vragen van NPV is terug te kijken op hun website.  
• Naar aanleiding van onderstaand artikel zijn de familierechters C. de Nijs en H. Boone te gasten in de uitzending van Dit is de Dag van de EO (8 april 2026)